دوشنبه, 20 مرداد 1399

هفته‌نامه شماره ۶۱۵ | ۱۳ مرداد ۱۳۹۹   

 

 

اعتراض نیروهای جداشده به اظهارات مدیر بهره‌برداری نیروگاه سمنگان؛
هدف حذف نیروهای بومی‌ است

مدیرعامل شرکت کرمانیان:
اولین بار است این حرف‌ها را می‌شنوم، موضوع را بررسی می‌کنم

 گروه جامعه
«هیچ پیشنهادی از سوی گل‌گهر برای جدایی ما از نیروگاه سمنگان و پیوستن به گل‌گهر وجود نداشت. مدیران نیروگاه سمنگان به‌عمد آن‌قدر با ما بدرفتاری می‌کردند تا خودمان استعفا بدهیم و برویم. آن‌ها نمی‌خواستند نیروهای بومی را اخراج کنند بلکه هدف‌شان این بود که نیروها خودشان استعفا بدهند تا مدیران بتوانند به بهانه متعهد نبودن سیرجانی‌ها، افراد غیربومی مدنظرشان را به نیروگاه بیاورند.»
آن‌چه خواندید، واکنش برخی از کارکنان جدا شده از نیروگاه سمنگان به سخنان عظیمی، مدیر بهره‌برداری نیروگاه سمنگان بود که در اینستاگرام پاسارگاد منتشر شد. سخنانی که پس از پایان جلسه کمیسیون کارگری مطرح شد. جلسه‌ای که در آن برخی از افراد حاضر به نمایندگی از سوی نیروگاه‌ها، از دست گذاشتن گل‌گهر روی نیروهای متخصص خود گلایه کردند و از خسارت و ضرر و زیان ناشی از این موضوع سخن گفتند. عظیمی در پایان جلسه و در پاسخ به پاسارگاد گفته بود: «گل‌گهر بالغ بر 20 نفر از نیروهای ما را برده است. ما نیرو را جذب می‌کنیم، 2 سال آموزش می‌دهیم و حالا که قرار است ثمر داشته باشد، جذب گل‌گهر می‌شود.» ساعاتی از انتشار این خبر در اینستاگرام پاسارگاد نگذشته بود که برخی از کارکنان جدا شد از نیروگاه سمنگان به آن اعتراض و روایت دیگری را نقل می‌کردند. روایتی از سوءمدیریتی که از دوره مدیریت پیشین آغاز و تا به امروز نیز به نوعی ادامه داشته است.
 خلاصه ماجرا
آن‌طور که کارکنان سابق نیروگاه می‌گویند، در سال 96 آزمونی برگزار می‌‌شود که حدود 800 نفر در آن شرکت می‌کنند. از این بین 17 نفر موفق به قبولی در آزمون می‌شوند که هر یک از دانشگاه‌های معتبر کشور و با رتبه‌های خوب فارغ‌التحصیل شده‌ بودند. این عده ابتدا 3 ماه به صورت آزمایشی مشغول به کار می‌شوند. مطابق قانون پس از این مدت، در صورت عدم رضایت کارفرما قطع همکاری و در صورت رضایت، ادامه همکاری مطابق با شرایط کاری مشخص شده بود اما دوره آزمایشی 3 ماه همچنان ادامه یافت. زمانی که کارکنان درخواست تثبیت شغل را مطرح می‌کنند، به آن‌ها گفته می‌شود؛ شما برای ما کارآیی نداشتید و می‌خواهیم تعدیل‌تان کنیم. اتفاقی که از دید کارکنان با هدف پرداخت نشدن حق و حقوق واقعی آن‌ها انجام شد. همچنین این عده می‌گویند؛ برخلاف ادعای عظیمی، هیچ آموزش خاصی نیز به کارکنان داده نشد. یک سری آموزش سطح پایین انجام شد و کارکنان شخصا مسایل را آموختند. میزان حقوق این افراد بسیار کمتر از نیروهایی بود که بدون آزمون و با مصاحبه مشغول به کار شده بودند. همچنین وظایفی که به این نیروهای متخصص سپرده شده بود، مطابق جایگاه علمی و حرفه‌ای نبوده. به طور مثال یک نیروی فوق‌لیسانس مجبور بوده فیلتر گازوئیل را تمیز کند یا لوله‌ها را رنگ بزند. او اینک در کانادا، مدیر یکی از پروژه‌های مربوط به نیروگاه‌های اتمی این کشور است. به نیروی دیگری هم با مدرک فوق‌لیسانس، وظیفه جمع‌آوری آشغال و زباله را محول کرده بودند.
این افراد می‌گویند هر بار که نسبت به شرایط اعتراض کرده‌اند، مدیرانی که زمانی گفته بودند «شرکت کسی را اخراج نمی‌کند اما کاری می‌کند که خودتان بروید»، پاسخ داده‌اند: «به سلامت». در نهایت نارضایتی ایجاد شده، منجر می‌شود وقتی گل‌گهر آزمون استخدامی برگزار می‌کند، کارکنان در آزمون شرکت کرده و با کسب رتبه‌های بالا به این شرکت و سایر شرکت‌های زیرمجموعه آن بپیوندند. جایی که هم دستمزد بیشتری دارد و هم شان و احترام‌شان حفظ می‌شود. آن‌ها می‌گویند زمانی‌که اعلام کردیم می‌خواهیم استعفا بدهیم، مدیران حتا نپرسیدند چرا؟ فقط گفتند بروید.
کارکنان مستعفی نیروگاه تاکید دارند؛ دلیل بدرفتاری مدیران ایجاد نارضایتی بوده تا بومی‌ها استعفا دهند و مدیران بتوانند نیروهای غیربومی و آشنایان را سر کار بیاورند. آن‌ها می‌گویند مدیران نیروگاه با این کار، کارفرمایان را به توانایی و تعهد نیروهای بومی شهرستان بدبین کردند تا بتوانند مجوز جذب نیروهای غیربومی را دریافت کنند. آن‌ها معتقدند مدیران با طرح این موضوع در کمیسیون کارگری می‌خواهند اداره کار را قانع کنند تا فردا نگویند چرا نیروی بومی نگرفته‌اید.
 ماجرای آزمون عجیب نیروگاه
یکی از کارکنان مستعفی به پاسارگاد می‌گوید: «آزمونی با نیروهای بومی سیرجان گرفته شد و مصاحبه گرفتند. تعدادی انتخاب شدند اما نپذیرفتند و گفتند ما نیروی سیرجانی نمی‌خواهیم چون می‌رود. حتا یک نفر نیز دعوت به کار نشد و در مقابل تکنیسین‌های شهرهای اطراف و حتا سایر نقاط کشور با وعده مدیر و کارشناس شدن به سیرجان آوردند. جز مهندس پیل‌افکن، افرادی به عنوان مدیر انتخاب می‌شدند که حتا سابقه و توان مدیریتی نیز نداشتند.»
یکی از کارکنان می‌گوید: «درحالی‌که مطابق قانون اداره کار باید 70 درصد کارکنان بومی باشند، بیشتر نیروهای فعلی غیربومی هستند و با رابطه و بدون آزمون به مجموعه پیوسته‌اند. آقای کاظمی؛ مدیرعامل شرکت کرمانیان که کارفرمای نیروگاه سمنگان است، پیگیر بود که نیروگاه نیروی بومی آورده و پس از آموزش از آن‌ها در نیروگاه استفاده شود. اما هدف مدیران شرکت نیروی غیربومی بود. در آزمونی که برگزار شد، مدیر اسم نفرات خودش را رد کرد اما کارفرما متوجه شد و ماجرا را متوقف کرد. در نتیجه جذب نیرو 6 ماه به تعویق افتاد. حالا که بچه‌ها به دلیل مسایل رخ داده از مجموعه رفته‌اند، مدیران شرکت از این موضوع استفاده کرده و به آقای کاظمی، اداره کار و سایرین گفته‌اند که نتیجه آوردن نیروی بومی این است و آن‌ها در نیروگاه نمی‌مانند. با همین بهانه نفرات غیربومی را می‌آورند.» این فرد می‌گوید: «برخلاف قانون به جای 3 ماه، دوره آزمایشی ما 6 ماه طول کشید. به مدیر وقت اعتراض کردیم، گفت همه‌تان را اخراج می‌کنم. گفتیم نمی‌توانی بدون دلیل ما را اخراج کنی. گفت کاری می‌کنم خودتان خسته و عاصی شوید و استعفا بدهید. رفتارها با ما مناسب نبود؛ به فوق‌لیسانس دانشگاه تهران یک کلید داده بودند که هر وقت کسی آمد، تو برو در را باز کن، نیرویی داشتیم که کارشناس ارشد مکانیک از دانشگاه صنعتی اصفهان بود اما باید فرچه دست می‌گرفت و روغن پاک می‌کرد. از طرف دیگر حقوق پرداختی در نیروگاه نصف گل‌گهر بود اما وقتی بچه‌ها استعفا دادند و مدیران نیروهای غیربومی مورد نظر خودشان را آوردند، حقوق‌ها را بالا بردند.»
یکی دیگر در توصیف برخورد مدیران از لفظ «ترور شخصیتی» استفاده می‌کند: «در نیروگاه سمنگان تمام مدیران غیربومی بودند و تنها کارگری به بومی‌ها رسیده بود. مزایای ما پرداخت نمی‌شد اما مزایای نیروهای خودشان را به طور مرتب پرداخت می‌کردند. یکی از مدیران تمام تنخواه نیروگاه که باید صرف میوه، شیر و... کارکنان می‌شد را حذف کرد. آن‌چه که به عنوان آموزش می‌گویند، توسط نیروهای یکی از نیروگاه‌های شمال انجام شد که از نظر علمی از بچه‌ها پایین‌تر بودند.»
برخی از کارکنان پیشنهاد می‌دهند با پادرمیانی پاسارگاد، شرایطی فراهم شود تا کارکنان مستعفی و مدیر نیروگاه به همراه کارفرما ومسئولان شهرستانی در جلسه‌ای بنشینند تا مسایل را مطرح کنند و رودررو مشکلات بررسی شوند. مشکلاتی که از زمان مدیر قبلی آغاز شده و برخی از آن‌ها در دوره مدیر فعلی نیز ادامه یافته است.
بستن نیروگاه با حداقل نفرات، افزایش حجم کار نیروها و اضافه کار اجباری، تهدید به اخراج کارکنان معترض به شرایط، ممنوع شدن ورود کارکنان مستعفی به نیروگاه برای تسویه حساب، پرداخت حقوق پایین‌تر از مصوبه اداره کار، تشویق کارکنان بومی به رفتن از نیروگاه، تبعیض میان نیروهای بومی و غیربومی، عدم پرداخت برخی معوقات از سال 96 تا کنون، پایین بودن اشل حقوقی شرکت، بی‌توجهی به رعایت مقررات بهداشتی در ایام کرونا که شرکت به دروغ اعلام کرده بود هر روزه ماسک و دستکش توزیع می‌کرده. نبود آموزش اصولی در کار و... از جمله مواردی هستند که نیروهای مستعفی و معترض به آنها اشاره می‌کنند.
 موضع رییس اداره کار شهرستان سیرجان
کارکنان معترض می‌توانند شکایت کنند
رییس اداره کار شهرستان سیرجان نبود نیروی متخصص در شهرستان را قبول ندارد و بلافاصله می‌افزاید: «ما به هیچ عنوان اجازه جذب نیروی غیربومی را به شرکت‌ها ندادیم. مگر اینکه شرایط خاصی وجود داشته باشد و آن نیرو یا آن تخصص موجود نباشد. ولی بیشتر رشته‌هایی که نیروگاه سمنگان یا سایر شرکت‌های می‌خواهند، در شهرستان سیرجان موجود هستند. ما این شرکت‌ها را مکلف کردیم که باید از نیروهای بومی استفاده کنند.»
وی با اشاره به جلسه کمیسیون کارگری می‌گوید: «لیست‌ نیروهای هر دو نیروگاه ما؛ یعنی گهر‌انرژی و شرکت نیروگاه سیکل ترکیبی سمنگان، رصد و به آن‌ها اعلام شد که نیروهای غیر‌بومی باید تعیین‌تکلیف شوند.»
هادیان آمار دقیق نیروهای غیربومی سمنگان را ندارد اما می‌گوید: «در حال رصد هستیم که نیروی غیربومی جذب نشود، مگر اینکه در جایی واقعا شرایط خاصی باشد. البته وقتی یک شرکت از یک شهر دیگر به سیرجان می‌آید و کاری را بر می‌دارد، یک‌سری از نیروهای کارگاهی و نیروهای دفتری هستند که همراه آن شرکت‌اند اما مابقی نیروها را حق ندارند از شهرهای دیگر بیاورند.»
او در مورد ادعای کارکنان مستعفی سمنگان مبنی بر سوق داده شدن به استعفا توسط مدیران از طریق ایجاد شرایط دشوار کاری می‌گوید: «اگر واقعا چنین اتفاقی افتاده باشد، من متاسفم. کارفرما مکلف است بر اساس قراردادی که روز اول با کارگرش می‌بندد، نوع کار، فعالیت و محل کار را مشخص کند. این‌ها همه باید در قرارداد ذکر شود. این ماده قانونی است و باید همان کار و همان نوع فعالیت ذکر شده را از کارگر بخواهد. کارفرما حق محول کردن کار دیگر و یا کاری پایین‌تر از سطح شغلی قرارداد را ندارد و اگر چنین عملی انجام دهد، تخلف است. مگر آن‌که این مسایل در قرارداد ذکر شده باشد. در غیر این‌صورت چنین اقدامی حق شکایت را به کارگر می‌دهد. اگر واقعا چنین موردی اتفاق افتاده باشد، کارگران روی این موضوع حق شکایت دارند.» رییس اداره کار در مورد میزان مجاز دوره آزمایشی می‌گوید: «حداکثر دوره آزمایشی ۳ ماه است و بیشتر از این قابل قبول نیست.»
او در مورد بیشتر شدن زمان کار آزمایشی می‌گوید: «این کار تخلف است. بر اساس تبصره ماده ۱۱ قانون کار، مدت دوره آزمایشی باید در قرارداد کار نوشته شود و حداکثر این مدت برای کارگران ساده و نیمه‌ماهر یک ماه و برای کارگران ماهر و دارای تخصص سطح بالا ۳ ماه است.» هادیان وعده می‌دهد با کارفرمای شرکت مکاتبه خواهد شد و پاسخ خواهد خواست.
 مدیرعامل شرکت کرمانیان: این موارد قابل بررسی هستند
تلاش ما برای گفت‌وگو با عظیمی، مدیر بهره‌برداری نیروگاه سمنگان راه به جایی نبرد و او مدیرعامل کرمانیان را به عنوان فرد پاسخگو معرفی کرد. شرکت کرمانیان، کارفرمای شرکت بهره‌برداری مپنا است که مدیریت نیروگاه سمنگان را برعهده دارد. در نهایت نصرت‌الله کاظمی؛ مدیرعامل شرکت کرمانیان پاسخگوی سوال‌های پاسارگاد شد. کاظمی فردی است که کارکنان از او به نیکی یاد می‌کنند و می‌گویند حامی نیروهای بومی بوده اما ذهنیتش توسط مدیریت نیروگاه نسبت به کارکنان بومی منفی شده است. او از بیشتر اتفاقاتی که توسط کارکنان مستعفی روایت کرده‌اند بی‌خبر است و می‌گوید برای اولین بار است که این مسایل را می‌شنود: «این اولین بار است که می‌شنوم نیروها به چنین دلایلی استعفا داده‌اند. زیرا یکی از مسایلی که روی آن تاکید داشتیم و با مدیریت شرکت نیز در این رابطه حرف زدیم، این بود که این مسایل باید بررسی شود و ارکانی برای بررسی موضوعات این‌چنین وجود داشته باشد و حداقل گزارش مسایل به من داده شود. اگر صنعتی در شهرستان سیرجان شکل گرفته، عواقب توسعه انسانی نیز باید همان‌جا رخ دهد که این هم به نفع منطقه است و هم به نفع آن صنعت.»
کاظمی می‌گوید که به طور غیرمستقیم از برخی کارکنان مستعفی دلایل جدایی‌شان پرسیده شده و به این نتیجه رسیده‌اند که شاید نیروها، مجموعه گل‌گهر را مجموعه‌ای با ثبات‌تر از نیروگاه سمنگان دیده‌اند: «احساس من این است که شرایطی که شما گفتید نمی‌تواند وجود داشته باشد. زیرا هم وظیفه خود می‌دانیم و هم دوست داشتیم کار انجام شود. سیاست جذب نیروی بومی از اسفند 93 و فروردین 94 وجود داشته و دوستان شاهد بودند هرجا درصدی امکان استفاده از نیروی بومی بوده، این کار را انجام دادیم. فکر می‌کنم برای نیروهای غیربومی چندان جذاب نباشد به یک منطقه دیگر بیایند.»
مدیرعامل شرکت کرمانیان می‌گوید: «برخی از نیروهای غیربومی را به عنوان مامور به نیروگاه سمنگان آوردند. علت نیز این است که صنعت پیچیده‌ای است. وقتی دوستان از مجموعه جدا شدند، شرکت بهره‌بردار مجبور شد یک سری نیرو را از جاهای دیگر مامور به خدمت در نیروگاه سمنگان کند تا این صنعت بچرخد. نمی‌شد برویم و از سر خیابان نیرو بیاوریم. گفتید یک دوره 3 ماهه آموزشی طی شد وپس از آن 3 ماه دیگر این دوره ادامه داشت. حقیقت این است که دوره دوم، ارفاقی بوده که به این دوستان شد. زیرا در حقیقت در پایان دوره 3‌ماهه اول، باید عذر خیلی از این آقایان خواسته می‌شد. چون نتوانسته بودند خود را با شرایط لازم کاری تطبیق بدهند. به همین دلیل یک دوره دیگر که می‌شود نام آن را دوره آموزشی و نه آزمایشی گذاشت، برای این نیروها برگزار شد.»
کاظمی در پاسخ به این‌که کارکنان معتقدند ذهنیت او به نیروهای بومی با گزارش‌های خلاف‌واقع تغییر کرده، می‌گوید: «من سعی می‌کنم در مورد چیزی که می‌شنوم، قضاوتی نداشته باشم. من که همیشه در سیرجان هستم. دوستان باید به خودشان زحمتی می‌دادند و با مراجعه به من، اوضاع و مشکلات را منعکس می‌کردند. البته من این مسایل را نه تایید می‌کنم و نه رد. زیرا شنیدن این موارد برای من تازگی دارد.»
کاظمی می‌گوید: «در حال‌حاضر نیز در نیروگاه تعداد نیروهای بومی کم نیستند و اگر احساس می‌کنند مشکلاتی وجود دارد، ما حضور داریم و موضوع را بررسی خواهیم کرد».