برای اولین بار در نیروهای مسلح 5 چهره ماندگار پلیس آگاهی ناجا معرفی شدند

سرهنگ پوررضاقلی چهره ماندگار پلیس شد

 حسین اطمینان 

برای اولین بار در نیروهای مسلح در مراسمی پنج «چهره ماندگار پلیس آگاهی ناجا» معرفی شدند. که سرهنگ کارآگاه هوشنگ پوررضاقلی رییس سابق پلیس آگاهی استان کرمان و فرمانده اسبق انتظامی سیرجان هم یکی از این چهره‌های ماندگار بود. دوشنبه ششم اسفندماه مراسمی در ستاد پلیس آگاهی ناجا با حضور سردار سرتیپ پاسدار حسین اشتری فرمانده نیروی انتظامی  برگزار شد و از این پنج چهره ماندگار در بعد از انقلاب، تجلیل به عمل آمد. 

در لوح تقدیر چهره‌های ماندگار که با امضای فرمانده نیروی انتظامی است، در رابطه با دلایل انتخاب این افراد آمده:‌ «اعتلا و اعتبار سازمان‌هایی همچون پلیس آگاهی که افتخار خدمتگزاری به مردم شریف ایران اسلامی را در کارنامه دارند، مرهون ایثارگری‌ها، سال‌ها تلاش بی‌وقفه‏، پذیرش رنج‌ها و مرارت‌ها و قبول سختی‌ها و زحمات فراروی، دارای ویژگی‌های بی‌بدیل اخلاقی و رفتاری، داشتن حسن سلوک، تواضع و فروتنی، جدیت و پشتکار، خستگی‌ناپذیری و ژرف‌اندیشی و در یک کلام عشق و شیدایی بزرگ‌مردانی است که در این رهگذر ایفا نقش نموده و بدین وصف توانسته‌اند در جامعه‌ی اندیشمندان و خردورزان جایگاهی رفیع و بلند را به خود اختصاص داده و بر بلندای قله‌های افتخار و سرافرازی قرار گیرند. مفتخرم به پاس کوشش‌های همه‌جانبه، انتخاب آن پیشکسوت گرامی را به عنوان چهره ماندگار پلیس آگاهی ناجا تبریک عرض نمایم.»

در مورد دلایل این انتخاب گفت‌وگویی با سرهنگ بازنشسته هوشنگ پوررضاقلی انجام دادیم و ناخواسته این گفت‌وگو به سمت شفافیت اطلاع‌رسانی در زمان خدمت پوررضاقلی رفت.

 انتخاب چهره ماندگار پلیس را به شما تبریک می‌گویم. در مورد روند این انتخاب توضیح می‌دهید؟

تا جایی که من اطلاع دارم، سال گذشته برای اولین بار در نیروهای مسلح در آگاهی ناجا معرفی چهره‌های ماندگار با الگوی چهره‌های ماندگار حوزه‌های مختلف (که در کشور هر چند سال یک برار برگزار می‌شود.) تصویب شد. این معرفی برای تثبیت و تقویت هویت کارآگاهی به عنوان یک شغل و منسب مهم بوده است. الگوبرداری‌ها کاملا به شکل محرمانه انجام می‌شود و هیچ کدام از کاندیداها از موضوع با خبر نبودند. لوح چهره‌ی ماندگار من 21 بهمن ماه امضا شده و به من 25 بهمن اطلاع دادند که چنین موضوعی بوده و شما انتخاب شده‌اید. 

 این انتخاب بر اساس چه معیارهایی بوده؟

پارامترهای زیادی بوده ولی آن طور که من اطلاع دارم معیارها همان‌هایی هستند که در لوح آمده.

 علاوه بر شما چه کسانی معرفی شدند؟

 شهید سرتیپ‌ دوم عبدالله دشتی‌زاده که جانباز بودند و در اواخر خدمت‌شان در یک درگیری مسلحانه در سیستان‌وبلوچستان به مقام شهادت نایل آمدند. سرهنگ مرحوم حبیب‌الله رضوان‌فر که ایشان هم مشهورترین افسر در پرونده‌های قتل در تهران بزرگ بوده است. ایشان هم در یک حادثه فوت شده بودند. سرهنگ رضوان‌فر فردی بسیار هوشمند و توانمند بود. یکی از رؤسای آگاهی ناجا به نام سرتیپ پاسدار مرتضی نجفی‌علمی هم یکی دیگر از معرفی شدگان چهره‌های ماندگار بودند، ایشان 10 سال رییس پلیس آگاهی ناجا بودند. جناب سرهنگ مهرداد امیدی هم یکی دیگر از چهره‌های ماندگار بود. آخرین سمت ایشان معاون مبارزه با جهل و کلاهبرداری ناجا بود. همه این افراد جزو پرسنل آگاهی بودند. البته بدون اغراق وصف چهره ماندگار حق مسلم شهداست و این مواردی را که برای چهره ماندگار عنوان شده وصف حال آنهاست.

 شما در دو نوبت رییس پلیس آگاهی استان کرمان بودید درست است؟

من سال 60 در کنکور اختصاصی سراسری دانشگاه پلیس شرکت کردم و سال 61 قبول شدم و همان سال شروع تحصیل من بود و سال 64 فارغ‌التحصیل شدم. از فروردین سال 65 کارم را در پلیس آگاهی کرمان آغاز کردم. از 65 تا 85 در آگاهی کرمان بودم. همان ابتدا وارد جرایم جنایی شدم جرایم جنایی شامل: قتل، آدم‌ربایی، تجاوز جنسی، افراد گمشده وسرقت‌های مسلحانه می‌شود. ابتدا افسر تحقیق بودم، بعد کارشناس شدم و بعد هم کارشناس ارشد مبارزه با جرایم جنایی. از سال 75 به عنوان مدیر آگاهی استان کرمان منصوب شدم و از سال 75 تا 85 مدیر آگاهی استان کرمان بودم. از سال 85 به سیرجان آمدم و سه سال فرمانده انتظامی سیرجان شدم. سال 88 هشت ماه فرمانده انتظامی بم بودم و از سال 89 تا سال 93 دوباره به سمت مدیر آگاهی استان منصوب و سال 93  بازنشسته شدم.

 شما تعامل خوبی هم با نشریات داشتید و به اطلاع‌رسانی و شفافیت مشهور بودید آیا این موضوع هم در معرفی‌تان به عنوان چهره‌ی ماندگار تاثیر داشت؟

ظاهرا معیارها کاملا تخصصی و در دو حوزه کمی و کیفی هویت در کارکرد کارآگاهی بوده است.  من دقیق اطلاعی ندارم اما به سرفصل‌ها در حکم اشاره شده بود.

 چرا به شفاف‌سازی اعتقاد دارید؟

آگاه‌سازی قربانیان بالقوه با اطلاع‌رسانی واقعی و بدون هرگونه پرده‌پوشی با رعایت مصالح اجتماعی یکی از کارکردهای آکادمیک حکمرانی است. روش امتحان پس داده عقلانی حکمرانی این است که در این حد آگاه‌سازی کنید تا شهروندان تبدیل به بزه‌دیده نشوند. این یک آرمان است. یکی از بسترهایی که شهروند تبدیل به بزه‌دیده و قربانی جرم نشود، همین است که از بستر رسانه، اطلاع‌رسانی و آگاه‌سازی استفاده حداکثری شود. من همان موقع در ارتباط با مسایلی که در استان اتفاق می‌افتاد، نظریه مشهور اجتماعی «تهدید تابعان حقوق کیفری» را مطرح کردم. چه خوب است که شهروند اول بداند اقدامی که انجام می‌دهد جرم است یا نه و اگر جرم است این جرم چه تبعات فوری، میان‌مدت و بلند‌مدتی به همراه دارد. اگر شهروند این موضوع را بداند با دلیل و عقلِ محاسبه‌گر می‌نشیند و محاسبه می‌کند که اولا اهل انجام اقدام مجرمانه هست یا نیست؟ خیلی از مردم اگر بدانند اقدامی که انجام می‌دهند جرم است، اصلا انجام نمی‌دهند. باقیمانده اگر بدانند عمل‌شان چه عواقب غیرقابل صرفه‌ای دارد و کیفر در انتظارشان است و کیفر هم عواقبی دارد که ماندگار است، دیگر جرمی انجام نمی‌دهند.

 صحبت از اطلاع‌رسانی شفاف شد. شما جزو مسئولانی بودید که در کشور بحث تجاوز جنسی را بدون پرده مطرح می‌کردید، برای این موضوع تحت فشار نبودید؟

نه. همیشه سلیقه‌های مختلف وجود دارد. شاید یک نفر هم پیدا می‌شد و به من می‌گفت که شما سیاه‌نمایی می‌کنید، یا دارید جامعه را بد جلوه می‌دهید. خیلی از قربانیان جرایم جنسی ما به دلیل نبودِ ظرفیتِ شنیدن از طرف بستگان و افکار عمومی این اتفاق را مطرح نمی‌کنند. در واقع مجرمان جنسی از خطرناک‌ترین مجرمان هستند که می‌توان وصف تبهکار را به آنها اطلاق کرد و اگر اطلاع‌رسانی در مورد این موضوع صورت نگیرد به آنها کمک می‌شود. 

 یعنی هر چه شفاف‌ شود به نفع جامعه است؟

بله. من همین الان هم به این مطلب اصرار دارم که باید خط تماس محرمانه‌ی غیرقابل افشایی برای قربانیان جرایم جنسی برقرار شود. باید به جایی برسیم که یک مورد قربانی تجاوز نباشد که تحت تاثیر خانواده و جامعه این موضوع را اطلاع ندهد. خط امن با ساختارِ امنِ تا ابد، وجود داشته باشد که قربانیان اگر تمایل به حضور در مراکز انتظامی و پیگیری‌های قانونی را ندارند، حداقل این موضوع  عنوان بشود و سیستم‌های مسئول حاکمیتی بدانند که چنین اتفاقی افتاده و فارغ از اینکه این شخص تقاضای پیگیری دارد یا نه، برای مقابله و کنترل این اقدام زیرزمینی فعال شوند.

 یکی از انتقاداتی که همیشه به نیروی انتظامی وارد می‌شود دستکاری در آمار است. ناجا برای مقابله با این موضوع اقدام به متمرکز کردن 110 در مراکز استان کرده است. شفاف‌سازی آمار از سوی نیروی انتظامی هم می‌تواند در برنامه‌ریزی برای کاهش جرایم نقش داشته باشد؟

 

بله، خیلی. یک مقدار سرنوشت افراد در حوزه انتصاب و ارتقای شغل و پیشرفت بعدی به این موضوع مرتبط است. یکی از آیتم‌های تعیین کننده در این موضوع میزان جرایم رخ داده در زمان مسئولیت است. این وابستگی باعث شده میل به کتمان در افراد، همیشه مطرح باشد. حوزه عاقله و راس سازمان ناجا چه در کشور و چه در استان‌ها هیچ وقت طرف‌دار کتمان و پنهان‌کاری نبودند و روش‌های هوشمندانه برای این موضوع به کار گرفته‌اند. کسانی هم که تمایل دارند کتمان کنند دنبال تحقق نیت خودشان هستند و سیستم به دنبال خنثی‌سازی است و تجمیع 110 در مرکز استان هم یکی از همین راه‌ها است. من هنوز هم معتقدم شفاف‌سازی با پیوست عقلانیت بهترین راه است.