پنج شنبه, 27 تیر 1398

هفته‌نامه شماره 566:  24 تیر 1398

دومین گام: حذف آب معدنی

 فاطمه رضایی‌مراد
پس از حذف کیسه پلاستیکی نوبت به یکی دیگر از مخرب‌ترین آلاینده‌های زیست محیطی می‌رسد که از قضا تهدیدکننده جدی سلامت انسان نیز هست: «آب معدنی»
بله تعجب نکنید درست خواندید، همان آبی که مایه حیات است اما اگر بدانیم در شکل و شمایل معدنی‌اش، در طول زمان چه بلایی بر سر آدمیان و‌ محیط زیست می‌آورد برای همیشه خرید آن را کنار می‌گذاریم و عطای رفع تشنگی را به لقایش بخشیده و‌ چاره‌ای دیگر می‌اندیشیم.
در این چند سال اخیر تولیدکنندگان آب معدنی با سوء‌استفاده از کلمه فریبنده معدنی و عکسی از کوهستان‌های بکر‌ بر روی بطری و ایجاد تصویری زیبا و خیالی از چشمه‌های طبیعی و‌ گوارا، توانسته‌اند روز به روز بر تعداد مشتری‌های خود بیافزایند و البته این معضلی است جهانی. هر دقیقه یک میلیون بطری آب معدنی در دنیا خریده می‌شود به عبارتی ۲۰ هزار بطری در ثانیه که پیش‌بینی شده تا سال ۲۰۲۱، دویست درصد افزایش خواهد یافت.
سازمان جهانی بهداشت بعد از مطالعاتی که توسط دانشگاه ایالتی نیویورک در همکاری با یک سازمان تحقیقاتی موسوم به Orb Media انجام شده، هشدار داده که بیش از ۹۰ درصد آب‌های معدنی حاوی میکروپلاستیک یعنی ذرات ریز پلاستیکی هستند. به طور میانگین تعداد این ذره‌ها در هر لیتر ۳۲۵ قطعه است. بنابراین اگر کسی روزانه یک لیتر آب معدنی بنوشد، سالانه هزاران میکروپلاستیک را وارد بدنش کرده است. ۹۰ درصد این قطعات آن‌قدر کوچک هستند که بتوانند از طریق روده وارد سیستم گردش خون بشوند. اما حضور این ذرات پلاستیکی در بدن در طول سال‌ها چه بیماری‌هایی را ایجاد می‌کند خدا عالم است. شاید بتوان شیوع سرطان‌ها و سایر بیماری‌های مهلک را به گونه‌ای به این عامل مرتبط دانست. بنابراین با تصور اینکه این بطری‌ها را دور می‌اندازیم صرفاً خود را فریب داده‌ایم چرا که در آینده‌ای نزدیک دقیقا به مثابه بومرنگ به سمت‌مان پرتاب می‌شوند.
از آن‌سو مراحل تولید بطری و انرژی و نفتی که برای آن صرف می‌شود آن‌قدر زیاد است که هیچ عقل سلیمی نمی‌تواند با این موضوع کنار بیاید. برای تولید یک عدد بطری آب نیم لیتری، سه لیتر آب مصرف می‌شود یا دو هزار برابر بیشتر از تولید آب آشامیدنی شهری انرژی صرف می‌شود. همچنین تأثیرات زیست محیطی فراوان از جمله آلودگی آب، خاک و مرگ‌و‌میر جانوران دلیل محکم دیگری برای کنار گذاشتن این اختراع بشری است که مثل هشت پا دست و‌ پای خود را دور گردن ما و‌ زمین انداخته و‌ تا توان دارد فشار می‌دهد.
پس چاره چیست؟ با بازگشت به گذشته و جایگزین کردن یک لیوان یا قمقمه‌های پایدار که سال‌ها پیش از آمدن این بطری‌ها کاملا به وجودشان عادت داشتیم، می‌توانیم سهم‌مان را در حفاظت از جان خود و دیگر موجودات زنده ایفا کنیم. همانا روز به روز بیشتر مسجل می‌گردد که بازگشت به سبک زندگی پدربزرگ و مادربزرگهای‌مان بهترین و سالم‌ترین راه حل ممکن است.
آب معدنی مایه حیات است اما فقط برای تولیدکنندگانش نه سایر موجودات زنده.