چهارشنبه, 25 تیر 1399

هفته‌نامه شماره ۶۱۲ | ۲۳ تیر ۱۳۹۹   

 

 

دکتر علی امجدی متخصص بیماری‌های عفونی هشدار داد:
بنزین بر آتش کرونا نریزید
 مصرف خودسرانه داروهای دگزامتازون و ویتامین D را متوقف کنید

 نجمه محمودآبادی
دکتر علی امجدی متخصص بیماری‌های عفونی در گفت‌وگویی با پاسارگاد نسبت به مصرف خودسرانه داروهایی نظیر دگزامتازون و ویتامین D هشدار داد و از مردم خواست در روزهایی که سیرجان وضعیتی بالاتر از وضعیت قرمز دارد با مصرف خودسرانه‌ی این داروها موجب تشدید بیماری کرونا نشوند. او همچنین از مردم خواست مانند پیش از عید مسایل بهداشتی را رعایت کنند و تا می‌توانند در خانه بمانند.
 واقعا دگزامتازون تاثیر ضدویروسی دارد؟
دگزامتازون به هیچ عنوان تاثیر ضد‌ویروسی ندارد و یک داروی سرکوب‌کننده ایمنی است. بیماری کرونا سه مرحله دارد؛ مرحله اول ورود ویروس به بدن است. مرحله دوم درگیری ارگان‌های بدن مثل ریه است و مرحله سوم که خیلی فرم شدیدی دارد، حالتی است که اصطلاحا به آن فعال شدن آبشارهای سایتوکاینی می‌گوییم. یعنی یک‌سری مواد التهابی داخل بدن به مقدار زیادی آزاد می‌شوند که همین‌ها منجر به از کار افتادن ارگان‌های بدن می‌شوند. در این حالت معمولا بیمارها بستری هستند و حال‌شان وخیم است. کلا داروهای سرکوب‌گر ایمنی مثل دگزامتازون و بقیه داروهایی که ایمنی را سرکوب می‌کنند، تنها در مرحله‌ای که همراه با بقیه داروها استفاده می‌شوند می‌توانند مفید باشند. ولی اگر در مراحل اولیه استفاده شود یا به عنوان پیشگیری مصرف شوند نه تنها فایده ندارند بلکه باعث می‌شوند ایمنی بدن ضعیف شود و ویروس راحت‌تر پخش شود و فرد با دست خودش بیماری را تشدید می‌کند.
 مصرف خودسرانه دگزامتازون چه عوارضی دارد؟
وقتی شما دگزامتازون مصرف می‌کنید، برای مدت کوتاهی علایم بیماری را می‌پوشاند، مریض هم می‌خواهد خیلی زود نتیجه بگیرد ولی این زود نتیجه گرفتن و پوشاندن و از بین بردن علایم بیماری، به قیمت پخش شدن ویروس و باکتری در بدن است و سیستم ایمنی بدن را ضعیف و کار را خراب‌تر می‌کند. در واقع اگر بخواهم به صراحت بگویم مصرف خودسرانه دگزامتازون مانند ریختن بنزین روی آتش زیر خاکستر است.
 خانمی اظهار می‌کرد که قرص ویتامینD و کلسیم را دکتر زنان در این دوران کرونایی برایش تجویز کرده است و گفته است همه خانم‌ها در این دوران باید این دو قرص را مصرف کنند. دلیلش چیست؟
قبل از عید چند تا مطالعه انجام شده بود. کسانی را که حال‌شان بد بود و درگیری ریه‌شان به علت ابتلا به کرونا زیاد بود و در بیمارستان بستری شده بودند، بررسی کرده بودند و دیده بودند اینها سطح ویتامین D‌شان خیلی پایین است و این باعث شده بود بگویند کسانی که سطح ویتامین D پایین دارند احتمال تشدید کرونا در آن‌ها بالا است. گفته می‌شد افرادی که سطح ویتامین Dشان پایین است حتما از ویتامین D استفاده کنند. این باعث شد متاسفانه هم از طرف پزشکان تجویز بی‌رویه ویتامین D شروع شود و هم منجر به مصرف بی‌رویه و خودسرانه خود بیماران شود.
ویتامین D ویتامین محلول در چربی است و با خوردن یکی از قرص‌های 50 هزار و یا زدن آمپول 100 هزار تا مدت‌ها سطحش در خون بالا خواهد بود و این منجر به جذب خیلی بالای کلسیم خواهد شد و الان به این نتیجه رسیدند که یک گیرنده در سطح سلول وجود دارد که ویروس از طریق آن وارد سلول می‌شود که اصطلاحا به آن فیورین می‌گویند و این فیروین وابسته به کلسیم است؛ یعنی هر چه سطح کلسیم خون بالاتر باشد احتمال درگیر شدن سلول‌ها و شدت یافتن بیماری در کسی که به ویروس کرونا آلوده می‌شود زیادتر است.
از همکاران پزشک می‌خواهم در تجویز ویتامین D و کلسیم دست‌و‌دل‌بازانه عمل نکنند و مردم هم به هیچ عنوان از این داروها خودسرانه استفاده نکنند. به ویژه فرم ویتامینی که به صورت قرص‌های شفاف 50 هزار یا آمپول 100 هزار هستند، به هیچ عنوان استفاده نشود. اگر فردی هم آزمایش داد و کمبودش را داشت سعی کند از قرص‌های 1000 واحدی استفاده کنند.
ما حتی در مورد کسانی که مبتلا می‌شوند و بستری‌شان می‌کنیم می‌خواهیم که از لبنیات پرهیز داشته باشند. به این دلیل که لبنیات سطح بالای کلسیم و ویتامین D دارند و تا دو هفته کسی که به ویروس مبتلاست را از مصرف لبنیات منع می‌کنیم.
 مصرف خودسرانه آهن و زینک هم می‌تواند مضر باشد؟
بله، آهن و زینک هم همین قضیه را دارند. اینها هم با یک مکانسیم دیگر می‌توانند با مصرف نابه‌جا به بدن صدمه بزنند. درست است که کمبود زینک و ویتامین D باعث تضعیف سیستم ایمنی بدن می‌شود، ولی مصرف بی‌رویه‌اش باعث می‌شود که ورود ویروس به سلول‌ها تسریع شود و ویروس داخل بدن پخش شود. در کل مردم باید بدانند هر دارویی که می‌خواهند مصرف کنند حتما با نظر و تجویز پزشک باشد و همکاران پزشک هم قبل از تجویز هرگونه مکملی حتما سطح آن ویتامین یا مکمل را در بدن بیمار چک و در صورت لزوم تجویز کنند.
 چرا به بیماران‌تان توصیه می‌کنید که گوجه پخته شده و مویز مصرف کنند؟
گوجه پخته شده به دلیل لیکوپنی که دارد، اثر ضد‌ویروس دارد و هم گیرنده‌ها را بلوک می‌کند و از ورود ویروس به سلول پیشگیری می‌کند. مویز هم به خاطر ماده‌ای به اسم رزوراترول که توی پوسته انگور سیاه است اثر ضد ویروس دارد و تا حدودی کمک‌کننده است ما این رژیم را معمولا برای کسانی که بستری می‌شوند توصیه می‌کنیم.
 می‌توانیم بگوییم وضعیت سیرجان قرمز است؟
از قرمز یک چیزی هم آن طرف‌تر است.
 علایم بیماری کرونا نسبت به قبل تغییر کرده است؟
تغییر خاصی نکرده است. ما الان شاهد مریض‌هایی هستیم که بیشتر با احساس خستگی، سنگینی، بدن درد و کسالت مراجعه می‌کنند. قرار نیست حتما طرف با تب و لرز و سرفه و تنگی‌نفس داشته باشد. اول کار ممکن است احساس سنگینی، بی‌حالی، کوفتگی و سردرد داشته باشد و بعد دارای علایم تنفسی شود.
 تعداد بیماران بستری شده افزایش پیدا کرده است؟
بله الان متاسفانه بخش ARG یکی از بیمارستان‌های‌مان که مربوط به بیماران کرونایی است پر شده و مجبور شدند از بخش‌های دیگر استفاده کنند.
 پیش‌بینی‌تان برای آینده کرونا در سیرجان چیست؟
من قبل از عید هم عرض کردم، سیرجان به خاطر پتانسیل‌های خاصی که دارد من جمله؛ وجود حداقل بیست تا سی هزارتا جمعیت اتباع خارجی که خیلی‌های‌شان غیرقانونی و غیرقابل شناسایی هستند، همچنین به خاطر وجود معدن و قرار گرفتن در چهار‌راه و وجود منطقه ویژه، از آن شهرهایی است که اگر به حال خود رها شود، حتی از شهرهای استان خوزستان و هرمزگان و گیلان هم بدتر خواهیم شد. متاسفانه اوج پیک کرونا در سیرجان همزمان شده است با بی‌خیال شدن مردم و مسئولان. تا قبل از عید و حتی در فروردین، خوشبختانه وضعیت سیرجان حتی زرد هم نبود. نسبت به بقیه شهرها و استان‌های اطراف خیلی وضعیت‌مان بهتر بود و مردم همه پروتکل‌های بهداشتی را رعایت می‌کردند. ولی الان که اوضاع از قرمز هم رد شده، مردم بی‌خیال در خیابان و بازار هستند و همه‌ی مراکز باز است. از امروز هیچ صنفی عملا بسته نیست و مردم هم رعایت نمی‌کنند. فکر می‌کنند کرونایی که قبل از عید بود با کرونای الان فرق کرده است. در صورتی که خفیف‌تر نشده هیچ، حتی در این یک هفته و ده روز اخیر مریض‌های شدیدتر و بدحال‌تری داریم.
 بیمار کرونایی داشته‌اید که بهبود پیدا کند و دوباره مریض شود و برگردد؟
دوباره مبتلا نشده‌اند اما خیلی از مریض‌ها هستند که به دلایلی مثل این که زود ترخیص شده‌اند یا خودشان رعایت نکردند، بعد از چند روز مجبور شده‌اند دوباره بستری شوند ولی اینکه دوباره بگیرند نه. البته بعد از گذشت حدود دو تا سه ماه سطح آنتی‌بادی خون پایین میاد و طرف مستعد ابتلای مجدد بیماری کرونا می‌شود و این درست نیست که کسی که یک بار گرفته دیگر نخواهد گرفت و نیاز به رعایت کردن نیست.
 یک بیمار کرونایی بعد از بهبودی عملا کی می‌تواند دوباره کارهای روزمره‌اش را انجام دهد و وارد جامعه شود؟
بستگی به شدت علایم و سطح ویروس در بدنش دارد. کسانی که بستری می‌شوند معمولا بعد از ترخیص تا حدود دو هفته باید رعایت کنند، چون تا دو هفته ویروس در بدن‌شان است و احتمال سرایت وجود دارد اما دو هفته بعد از ترخیص این حالت خیلی کمتر می‌شود.
 اگر با بیماران کرونایی روبه‌رو شدیم جای نگرانی نیست؟ آیا با رعایت فاصله اجتماعی و زدن ماسک می‌توانیم با آن‌ها رفت و آمد کنیم؟
اصلا شما کاری نداشته باشید که کسی گرفته یا نگرفته. خودتان گرفته‌اید یا نگرفته‌اید. اصلا تا پایان قضیه کرونا که حداقل دو سال طول می‌کشد، بهداشت را رعایت کنید و کاری به علامت‌دار بودن بیمار و علامت‌دار نبودن بیمار نداشته باشید. شما باید فرض را بر این بگذارید که همه کرونایی هستند. اول خودتان رعایت کنید و بعد هم به اطرافیان‌تان آموزش دهید. ما باید همه‌مان از خودمان و از خانواده خودمان شروع کنیم و کم‌کم این فرهنگ گسترش پیدا می‌کند.