چاپ

تحلیلی به بهانه استعفای غیر‌منتظره استاندار کرمان
استعفای رزم‌حسینی؛ فرصت یا تهدید؟!
- ابوذر خواجویی‌نسب
«استاندار کرمان استعفا کرد» خبری کوتاه و غیرمنتظره که فضای سیاسی استان را تحت تاثیر خود قرار داد. علیرضا رزم‌حسینی یک روز پس از انتشار این خبر، درخواست استعفای خود را تایید  اما از بیان دلایل آن خودداری کرد. البته هنوز درباره پذیرش این استعفا از سوی وزیر کشور حرف و حدیث‌هایی وجود دارد، اما هر چه هست انتشار این خبر نشان داد که فضای سیاسی استان، آبستن حوادث بسیاری است. اتفاقاتی که می‌تواند در ماه‌های آینده مسیر توسعه استان را دست‌خوش تغییراتی جدید کند.
رزم‌حسینی، استانداری با تفکرات اقتصادی
آذرماه سال 92 یعنی چند ماه پس از استقرار دولت یازدهم «علیرضا رزم‌حسینی» به عنوان، چهاردهمین استاندار کرمان انتخاب شد. چهره‌ای نظامی با سابقه قائم‌مقامی فرمانده لشکر 41 ثارالله، در دوران جنگ هشت ساله که بر خلاف همه گمانه‌زنی‌ها توانست گوی سبقت را از رقبای نامدارش برباید و بر صندلی اتاق هشت ساختمان استانداری کرمان جلوس کند. برخی او را مهره «حسین‌مرعشی» و اصلاح طلبان استان قلمداد می‌کردند و برخی دیگر او را گزینه مورد اعتماد مجمع نمایندگان استان برای جایگزینی «اسماعیل‌نجار» می‌دانستند.
با توجه به این موارد و بر پایه فرضیه اول، برخی محافل سیاسی استان انتظار داشتند وی از همان ابتدا، پا جای پای کریمی استاندارکرمان در دوره اصلاحات بگذارد و ضمن کلید زدن پروژه عبور از اصولگرایان، مناصب مدیریتی استان را به چهره‌های مورد وثوق اعتدال‌گرایان و اصلاح‌طلبان واگذار کند. بر پایه فرضیه دوم نیز رزم‌حسینی در بهترین حالت فردی شبیه دو استاندار پیشین یعنی حبیب‌اله دهمرده و اسماعیل‌نجار بود. چهره‌ای که رسیدنش به اتاق هشت استانداری را مرهون حمایت‌های مجمع نمایندگان استان است و حالا باید به مانند استانداران سابق و به صورت کنتراتی مهره اجرایی تصمیمات مجمع نمایندگان استان می‌شد.
با وجود این، رزم‌حسینی از همان ابتدای دوران سکانداری‌اش بر استانداری کرمان نشان داد که مرام سیاسی خود را بر این اصل قرار داده است که؛ نه سیخ اصلاح‌طلبی بسوزد و نه کباب اصول‌گرایی. طرفه آنکه در قضیه عزل و نصب‌های مدیران استانی سعی می‌کرد هم دل نمایندگان اصول‌گرای استان را به دست بیاورد و هم اصلاح‌طلبان و حامیان حسن روحانی را ازخود راضی نگه‌دارد.
رزم‌حسینی یک تفاوت عمده دیگر نیز با دو استاندار قبلی داشت. سال‌ها مدیریت در بخش خصوصی و فعالیت اقتصادی از او یک چهره «تکنوکرات» ساخته بود. همین موضوع سبب شد تا وی بیش از هر حوزه‌ای، به فکر توسعه اقتصادی بزرگ‌ترین استان کشور باشد. او عزم خود را جزم‌کرده بود تا بر خلاف استانداران پیشین، به صورت تمام و کمال تفکر «لیبرالی» به اقتصاد نداشته باشد و به جای تولیدزدایی، تولیدزایی و اشتغال‌زایی کند. رزم‌حسینی به سرعت از طرح ابتکاری خود یعنی « مثلث توسعه استان» رونمایی کرد تا بتواند با یک تیر دو نشان را بزند. آقای استاندار قصد کرده بود با پهن کردن «فرش قرمز» زیر پای سرمایه‌گذاران هم اقتصاد به کما رفته استان را بیدار کند و هم با معرفی فرمانداران، نمایندگان مردم در مجلس و سرمایه‌گذران و کارآفرینان به عنوان سه راس مثلت توسعه، آتش اختلافات سیاسی استان را در نطفه خاموش کند. در واقع رزم‌حسینی به دنبال این مهم بود که با اجرای این طرح مجموعه‌ی عوامل دولتی و بخش خصوصی در یک مدالیته معین با هم همکاری کنند تا شاید با حل مشکل سرمایه‌گذاری، موانع توسعه اقتصادی استان نیز برداشته شود.
با وجود این، استاندار جدید فراموش کرده بود در استانی که توسعه سیاسی اتفاق نیفتاده، توسعه  اقتصادی امکان‌پذیر نیست. طرفه آنکه خیلی زود آتش اختلافات سبب شد تا طرح مثلث توسعه استان با سکته‌های پی در پی روبرو شود. هنوز چند ماه از رونمایی این طرح نگذشته بود که معاون سیاسی امنیتی استاندار، در مجمع مشورتی توسعه استان کرمان، دست به افشاگری زد و عنوان کرد؛ فشار نمایندگان مجلس موجب شده است تا استاندار در تغییر برخی از مدیران کل استان ناکام بماند. این افشاگری‌ سبب شد تا رزم‌حسینی نیز از رییس‌جمهور بخواهد که با کلید خود قفل تفویض اختیارات استانداران را بشکند.
دخالت‌های غیرقانونی نمایندگان استان و ناکامی طرح مثلث توسعه استان
علنی شدن این واکنش‌ها حکایت از آن داشت که برخی نمایندگان اصول‌گرای استان قصد نداشتند تا همراه با بخش دولتی در یک مدالیته معین حرکت کنند و مسایل سیاسی و جناحی را بر سایر موارد دیگر ارجح می‌دانستند. این موضوع اولین بار در جریان تغییر «مدیرکل ارشاد استان» اتفاق افتاد و در حالی که «محمود‌آبادی اصلاح‌طلب» خود را برای مراسم معارفه‌اش آماده می‌کرد، با دخالت آشکار برخی نمایندگان استان و بر خلاف نظر استاندار کرمان، حکم انتصاب وی در شب مراسم معارفه‌اش لغو شد. فارغ از این، عزل «حسن‌رحمانی» مدیرکل سابق کار‏، رفاه و تامین اجتماعی استان نیز به دلیل مخالفت آشکار نمایندگان اصول‌گرای استان نزدیک به دو سال به درازا کشید. موضوع دخالت‌های مجمع نمایندگان در روند انتصابات استانی در موضوع تغییر مدیرعامل شرکت معدنی- صنعتی گل‌گهر به اوج خود رسید. وقتی استاندار تصمیم گرفت تا با گماردن مدیری هم‌سو و هم‌فکر، از ظرفیت‌های گل‌گهر در راستای طرح مثلث توسعه استان استفاده کند، با واکنش نه نفر از نمایندگان استان روبرو شد که به بهانه‌های مختلف تمایل داشتند هم‌چنان محمد جلال‌مآب را در راس سکان هدایت گل گهر حفظ نمایند.
خبر استعفای غیر منتظره رزم‌حسینی می‌تواند این فرضیه را تقویت کند که آقای استاندار با ناکام ماندن طرح ابتکاری‌اش و دست‌بالای مجمع نمایندگان در تغییرات مدیریتی استان، قصد دارد اختیارات و امتیازات بیشتری را از دولت طلب کند و در مقابل فشارهای سیاسی، بازوی حمایتی مطمئن‌تری را پیدا کند. البته هر چند دادن اختیارات کامل به استانداران، خاص نظام‌های «فدرالی» است و در نظام‌های تمرکزگرا نظیر ایران، چنین قاعده‌ای مرسوم نیست، اما دولت می‌تواند، با دادن برخی اختیارات بیشتر و حذف قوانین مزاحم، افزایش سقف اعتبارات بانکی، اعطای مجوزهای لازم به سرمایه‌گذاران در مراکز استان‌ها به جای پایتخت و... روند توسعه استان‌ها را تسهیل کند.
رزم‌حسینی؛ استانداری در قامت شهردار کرمان
آیا اعطای اختیارات بیشتر به استاندارکرمان و محدود کردن دخالت‌های نمایندگان استان می‌تواند تضمینی برای موفقیت طرح‌های او در توسعه اقتصادی استان باشد؟ متاسفانه باید اذعان کرد حتی در صورت بروز چنین وضعیتی نیز، چندان نمی‌توان امیدوار بود که رزم‌حسینی برای نجات استان از چالش‌های پیش رو، قدمی در خور توجه بردارد. دلیل این امر هم مشخص است. اگر کارنامه مدیریتی استاندار کرمان را در چهارسال اخیر مرور کنیم، متوجه واقعیتی تاسف‌برانگیز می‌شویم که در طی همه این سال‌ها، بزرگ‌ترین مانع برای توسعه همه‌جانبه استان زرخیز کرمان بوده است. رزم‌حسینی در طی این چند سال به کرات نشان داده است که تمایل دارد بیش از آنکه یک استاندار به معنای واقعی باشد، در قامت یک سوپر شهردار برای شهر کرمان قرار بگیرد. او از همان ابتدا نشان داد که مرکز استان را تافته‌ای جدا بافته از دیگر شهرها می‌داند و قصد دارد تمرکز مدیریتی خود را صرفا بر روی شهر کرمان بگذارد. ایجاد بیش از 12 تقاطع غیر‌همسطح از جمله تقاطع‌های غیرهمسطح میدان آزادی، پل شهید بادپا، پل ابوذر، پروژه میدان آزادی، تقاطع بلوار کشاورز و بلوار جمهوری، تقاطع چهارراه سمیه، با همکاری قرارگاه‌ خاتم‌الانبیا و با هزینه‌‌ای در حدود 500 میلیارد تومان، توافق نامه ساخت متروی شهر کرمان بین استانداری کرمان و قرارگاه قائم(عج) وابسته به قرارگاه سازندگی خاتم الانبیاء با هزینه‌ای در  حدود 10 هزار و 500 میلیارد ریال، توجه صرف به یادگارهای فرهنگی شهر کرمان و بازسازی باغ فتح‌آباد کرمان، توجه ویژه به جنگل قائم کرمان وآغاز عملیات اجرایی پروژه تفریحی، رفاهی و گردشگری بام کرمان در این محدوده، طرح توسعه فرودگاه شهر کرمان و...از جمله اقدامات رزم‌حسینی برای مرکز استان بوده است که سبب شده تا شهر کرمان سیمای متفاوتی نسبت به شهرهای دیگر استان بگیرد.
همه این موارد سبب شده است تا استانداری که وزیر کشور در معارفه‌اش گفته بود از آب و خاک و هوا ثروت خلق می‌کند، مدیر موفقی برای استان کرمان نباشد. چند سال پیش رزم‌حسینی در اولین نشست خبری خود در پاسخ به پرسش خبرنگار پاسارگاد گفته بود: «در سيرجان، مردم معتقد هستند كه كرماني‌ها با سيرجاني‌ها مشكل دارند، اما من معتقد هستم كه مديران استان در سال‌های گذشته، اين شهر را به حال خويش واگذار كرده‌اند كه آثار آن را امروز در فرمانداري و شوراي شهر مي‌بينيم» باید امروز این سوال را از رزم‌حسینی پرسید که آقای استاندار شما برای سیرجان و دیگر شهرهای استان چه کردید؟ آیا فکر نمی‌کنید که به جای استعفا و درخواست از دولت برای اعطای اختیارات بیشتر، باید نوع نگاه مدیریتی خود را عوض کنید؟!